🔰 债券คืออะไร?
债券 (Bond) คือ สัญญากู้ยืมเงิน ระหว่างผู้ออก (Issuer) กับผู้ถือ (Investor) โดยผู้ออกสัญญาว่าจะ:
- จ่ายดอกเบี้ย (Coupon) — ตามอัตราที่กำหนด เป็นงวด (ปกติทุก 6 หรือ 12 เดือน)
- คืนเงินต้น (Face Value / Par Value) — เมื่อถึงวันครบกำหนด (Maturity Date)
องค์ประกอบของ债券:
- Face Value (Par) — มูลค่าที่ตราไว้ ปกติ 1,000 หน่วย (1,000 บาท หรือ $1,000)
- Coupon Rate — อัตราดอกเบี้ยที่จ่าย (% ของ Face Value ต่อปี)
- Maturity — ระยะเวลาจนกว่าจะครบกำหนด (1-30 ปี หรือมากกว่า)
- Price vs Yield — ราคาและ Yield แปรผกผันกัน! ถ้าราคา债券ขึ้น Yield จะลง (และกลับกัน)
💡 ทำไมราคากับ Yield ถึงสวนทางกัน: สมมติคุณถือ债券 Coupon 3% ราคา 1,000 บาท → Yield = 3% ถ้าดอกเบี้ย市场ขึ้นเป็น 5% 债券ของคุณจ่ายแค่ 3% — ใครจะซื้อ? ราคาต้องลดลง (เหลือ ~600) เพื่อให้ Yield = 5% → ราคาลง Yield ขึ้น
📋 ประเภทของตราสารหนี้
- 债券รัฐบาล (Government Bond):
— ตั๋วเงินคลัง (T-Bill): อายุ ≤ 1 ปี, ไม่มีดอกเบี้ย (Zero-Coupon) ขายลดราคา (Discount)
— 债券รัฐบาล: อายุ 2-50 ปี (LB22DA, LB26DA, LB36DA) ดอกเบี้ยทุก 6 เดือน
— 债券 ธ.ก.ส.: ระดมทุนเพื่อการเกษตร ดอกเบี้ยสูงกว่ารัฐบาลทั่วไป
— 债券ออมทรัพย์: ออกโดยกระทรวงการคลัง ขายให้ประชาชนทั่วไป ดอกเบี้ยแบบขั้นบันได
- หุ้นกู้เอกชน (Corporate Bond):
— บริษัทระดมทุนโดยออกหุ้นกู้ ดอกเบี้ยสูงกว่า债券รัฐบาลเพราะความเสี่ยงสูงกว่า
— Investment Grade: Credit Rating BBB- ขึ้นไป (น่าลงทุน)
— High Yield / Junk Bond: Credit Rating BB+ ลงมา (ดอกเบี้ยสูง เสี่ยง Default)
- 债券ต่างประเทศ (US Treasury):
— T-Bill: ≤ 1 ปี | T-Note: 2-10 ปี | T-Bond: 20-30 ปี
— US 10-Year Yield (UST 10Y): ดัชนีอ้างอิงดอกเบี้ยของโลก — ทุกสินทรัพย์ทั่วโลก (หุ้น, อสังหา, หุ้นกู้, REIT) ถูก Discount ด้วย UST 10Y
📈 Yield Curve — เส้นโค้งที่ทรงพลังที่สุดในโลกการเงิน
广告
Yield Curve แสดงอัตราดอกเบี้ยของ债券รัฐบาลที่มีอายุต่างกัน (ปกติใช้ US Treasury 1M-30Y) — รูปร่างของ图表บอกอะไรได้มากมาย:
- Normal Yield Curve (ปกติ): ดอกเบี้ยระยะยาว > ระยะสั้น — เศรษฐกิจปกติ 市场คาดการณ์การเติบโต
- Flat Yield Curve (แบน): ดอกเบี้ยระยะยาว ≈ ระยะสั้น — 市场ไม่แน่ใจ ส่งสัญญาณเปลี่ยนผ่าน
- Inverted Yield Curve (กลับหัว): ดอกเบี้ยระยะสั้น > ระยะยาว — สัญญาณเตือน Recession! แม่นยำมาก กลับหัวก่อน Recession ทุกครั้งในรอบ 50 ปี (คาดการณ์ Recession 6-18 เดือนล่วงหน้า)
- Steep Yield Curve (ชัน): ดอกเบี้ยระยะยาว > ระยะสั้นมากๆ — เศรษฐกิจฟื้นตัว 市场คาดการณ์ Growth แรง
ตัวชี้วัดที่นิยม: 10Y-2Y Spread (UST 10Y − UST 2Y) — ถ้าติดลบ = Inverted = สัญญาณ Recession
⭐ Credit Rating — เกรดความน่าเชื่อถือ
Credit Rating คือคะแนนความสามารถในการชำระหนี้ของผู้ออกหุ้นกู้ จัดโดย Credit Rating Agencies (CRAs):
| ระดับ | S&P / Fitch | Moody's | ความหมาย |
| เกรดสูงสุด | AAA | Aaa | ความเสี่ยงต่ำที่สุด (US Treasury) |
| เกรดสูง | AA+, AA, AA- | Aa1-Aa3 | คุณภาพสูงมาก |
| เกรดกลางบน | A+, A, A- | A1-A3 | คุณภาพดี |
| Investment Grade | BBB+, BBB, BBB- | Baa1-Baa3 | น่าลงทุน — เส้นแบ่งสุดท้าย |
| Non-Investment Grade | BB+ ลงไป | Ba1 ลงไป | High Yield / Junk — เสี่ยงสูง |
Credit Rating ของไทย: S&P ให้ BBB+ / Moody's ให้ Baa1 — Investment Grade ต่ำสุด
⏱️ Duration — วัดความอ่อนไหวต่อดอกเบี้ย
- Macaulay Duration — ระยะเวลาเฉลี่ยถ่วงน้ำหนักที่ได้รับกระแสเงินสด (หน่วย: ปี)
- Modified Duration — % การเปลี่ยนแปลงของราคา债券เมื่อดอกเบี้ยเปลี่ยน 1%:
→ Modified Duration = 5 → ถ้าดอกเบี้ยขึ้น 1% ราคาลง ~5%
→ Modified Duration = 10 → ถ้าดอกเบี้ยขึ้น 1% ราคาลง ~10%
- กฎของ Duration:
— ยิ่งอายุยาว Duration ยิ่งสูง (อ่อนไหวต่อดอกเบี้ยมาก)
— ยิ่ง Coupon ต่ำ Duration ยิ่งสูง
— 债券 Zero-Coupon มี Duration = อายุ债券
🎯 กลยุทธ์ลงทุนในตราสารหนี้
- Barbell Strategy: ลงทุนใน债券อายุสั้น (1-3 ปี) + อายุยาว (10-30 ปี) — รับดอกเบี้ยจากระยะสั้น + Capital Gain จากระยะยาวเมื่อดอกเบี้ยลง
- Bullet Strategy: ลงทุนใน债券ที่หมดอายุพร้อมกัน (เช่นทั้งหมด 5 ปี) — ง่าย บริหารจัดการสะดวก
- Ladder Strategy: กระจายอายุ债券เท่าๆ กัน (1, 2, 3, 4, 5 ปี) — เมื่อตัวที่อายุน้อยสุดหมดอายุ ก็นำเงินไปซื้อตัวอายุยาวที่สุดใหม่ (Rolling) ได้รับดอกเบี้ยเฉลี่ยสม่ำเสมอ
- Inflation-Linked Bond: TIPS (US Treasury Inflation-Protected Securities) — ปรับมูลค่าตาม CPI ทำให้กำลังซื้อไม่ลด รัฐบาลไทยยังไม่มีผลิตภัณฑ์นี้
⚠️ 免责声明: 内容นี้เป็นข้อมูลเพื่อการศึกษาเท่านั้น